काठमाडौं । चर्चित हाँस्य टेलिसिरियल ‘मेरी बास्सै’ बाट उदाएका कलाकार सिताराम कट्टेल ‘धुर्मुस’ अहिले चलचित्र ‘लाज शरणम्’ लाई लिएर चर्चामा छन् । सो चलचित्रमा कांग्रेसका पूर्वमन्त्री मोहम्मद आफताब आलमको लुक्स दुरुस्तै उतारिदिएपछि धेरै आश्चर्यमा परे ।
चलचित्रको पोस्टरमा धुर्मुसको लुक्स सार्वजनिक भएसँगै दर्शकमा कौतूहल बढेको थियो । तर, यही लुक्सले रिलिजपूर्व चलचित्रलाई अलिकति अप्ठेरोमा पनि पार्यो । आलमले आफूलाई नसोधीकन आफ्नो नक्कल गरिएको भन्दै अदालतमा मुद्दा हाले । अदालतले बल सेन्सर बोर्डको कोर्टमा हुत्त्यायो । अन्ततः सेन्सर बोर्डले उक्त चरित्रमा कुनै प्रश्न नउठाईकन प्रदर्शन अनुमति दिएको छ ।
चलचित्र प्रदर्शनपछि धुर्मुसले मिश्रित प्रतिक्रिया पाइरहेका छन् । धेरैले उनको अभिनयको प्रशंसा गरेका छन् भने कतिपयले ‘होभरएक्टिङ’ गरेको आरोप पनि लगाएका छन् । जे भए पनि धुर्मुसले ‘आफताब अवतारमा’ प्रस्तुत हुनका लागि गरेको कठोर मिहिनेत र संघर्ष भने पर्दामा स्पष्ट झल्किन्छ ।
यो भूमिका वास्तवमा धुर्मुसका लागि निकै चुनौतीपूर्ण थियो । उनले आफ्नो स्वभाविक वजनलाई ह्वात्तै बढाउनुपर्ने र पेट पनि ठूलो देखाउनुपर्ने हुन्थ्यो । निर्देशक भाइ कुमार कट्टेलले ‘सोनालाल’ को भूमिकामा अफर गर्दा सुरुमा उनी निकै अन्कनाएका थिए । सकेसम्म अरू नै कलाकार खोज्न उनले सुझाव पनि दिए । तर, चलचित्रको टिम भने उनलाई नै खेलाउन चाहन्थे । अन्ततः धुर्मुसले स्वीकार गरे ।
लामो समयसम्म यस चलचित्रमा धुर्मुसको आबद्धतालाई निर्माण पक्षले गोप्य नै राखेको थियो । एकैचोटि रिलिजपूर्व दर्शकलाई सरप्राइज दिने रणनीतिमा थियो निर्माण टिम । तर, सुटिङको एउटा तस्बिर लिक भएपछि धुर्मुस ‘लाज शरणम्’ मा अहम् भूमिकामा रहेको भेद खुलिहाल्यो ।
चलचित्रमा धुर्मुसको चरित्रले मोहम्मद अफताब आलमसँग कुनै सरोकार राख्दैन । तर, आफूलाई फरक–फरक अवतारमा पर्दामा प्रस्तुत गर्न अभ्यस्त धुर्मुसले ‘सोनालाल’ चरित्रमा आफताबको लुक्स उपयुक्त हुने निधो गरे । र, यो लुक्समा आफूलाई ढाल्न उनले निकै संघर्ष गर्नुपरेको थियो । सबैभन्दा पहिलो चुनौती त वजन बढाउने नै थियो । त्यसपछि अनुहार र कपालमा ल्याउनुपर्ने परिवर्तन ।
धुर्मुस सबैभन्दा पहिले उनी दाँत बनाउन मुस्कान डेन्टल क्लिनिक न्युरोड पुगे । यही क्लिनिकका सञ्चालक मुस्कान श्रेष्ठले ‘मेरी बास्सै’ का खड्काजी, मुस्कान पासा, खडानन्द गुरुलगायत चरित्र बनाउन उनलाई सहयोग गरेका थिए । दाँतको नापोसँगै उनी मेकअप आर्टिस्ट विनोद श्रेष्ठकोमा नाक बनाउन पुगे । चरित्रको स्याम्पल टेस्ट पनि गरे ।
मेकअप आर्टिस्ट श्रेष्ठले माक्स मेकअपबाट फरक क्यारेक्टर निस्किन सक्छ भन्ने सुझाव दिएपछि मास्क बनाउने कार्य सुरु भयो । तर मास्क बनाउने स्याम्पलको केमिकलले उनको टाउकाको कपालसहित छाला समेत उप्किन पुग्यो । उनी त्यसको उपचार गर्न फेरि क्यूटिस् केयर अस्पताल पुगे ।
कपाल चाँडो उम्रिन समय लाग्ने र चलचित्रको छायांकन तुरुन्तै गर्नुपर्ने निर्देशक कट्टेलले कपाल नभएका फरक–फरक चरित्रका स्केचहरू धुर्मुसलाई देखाउन थाले । कट्टेलसँगै धुर्मुस पनि बीचमा तालु र साइड–साइडमा कपाल भएको नयाँ क्यारेक्टरको खोजीमा लागे । धुर्मुसले एउटा क्यारेक्टर फाइनल पनि गरे, तर त्यसका लागि तुरुन्तै १० केजी तौल बढाउनुपर्ने थियो । वजन बढाउने चक्करमा लाग्दा उनलाई कोलस्ट्रोल र युरिक एसिडको समस्या उत्पन्न भयो । कोलस्ट्रोल लेभल हाइ र हार्ट अट्याकको खतरा देखिएपछि उनले डाक्टरको सुझाव अनुसार उनले औषधी खान थाले । डाक्टरले धुर्मुसलाई ह्वात्तै तौल नबढाउन सुझाव दिए । यसबाट उनको स्वास्थ्यमा उत्पन्न हुन सक्ने जोखिमहरूबारे बताए ।
यसरी स्वास्थ्यमा समस्या आएपछि धुर्मुसले यो चरित्रबाट पछि हट्ने मनसाय बनाएका थिए । अर्को कोही कलाकार खोज्न टिमलाई सुझाव दिए । त्यही बेला निर्माण टिमले विभिन्न सञ्चार माध्यममा भारतीय अभिनेता गोविन्दाले नेपाली चलचित्रमा खेल्न रुचि राखेको थाहा पाए । गोविन्दालाई ‘सोनालाल’ को चरित्रमा अफर गरियो । गीतकार तथा संस्कृतविद् धिरेन्द्र प्रेमर्षिलाई चलचित्रको स्क्रिप्ट हिन्दीमा अनुवाद गर्न लगाएर गोविन्दालाई पठाइएको थियो । गोविन्दाले स्क्रिप्ट पढे र रुचाए पनि । तर, चलचित्रको तालिकासँग उनको समय मिलेन । त्यसैले असमर्थता जनाए ।
अन्ततः धुर्मुसले नै यो भूमिका गर्नुपर्ने भयो । उनी स्वास्थ्यमा जोखिम मोल्न तयार भए । डाक्टरको प्रत्यक्ष निगरानीमा बसेर मोटाउने प्रक्रियामा लागे । मोटोपनको कारण छायांकनमा नजाँदै उनको कोलस्ट्रोल पुन: बढ्न थाल्यो । कोलस्ट्रोलसँगै युरिक एसिड पनि बढ्यो। जसका कारण उनी छाँयाकनअघि एकपटक राम्ररी खुट्टासमेत टेक्न नसक्ने अवस्थामा पुगेका थिए ।
उनलाई निकै गाह्रो भएपछि निर्माण टिमले वैशाखको अन्तिम साताबाट छायांकनका लागि तयारी गरेको सेडयुल परिवर्तन गर्नुपर्यो । धुर्मुस बिस्तारै रिकभर भए । यहीबीचमा उनलाई युरोपमा कार्यक्रमका लागि प्रस्ताव आयो । उनी पत्नी कुञ्जना घिमिरे सुन्तलीसहित केही समय युरोप टुरमा गए । युरोपमै हुँदा उनलाई आफ्नो चरित्रको थप परिकल्पना हुन पुग्यो । उनले युरोपबाटै मेकअप आर्टिस्ट गणेश अछामीलाई सम्पर्क गरे । अछामीले भारतबाट सामान मगाउने सुझाव दिए । सोही अनुसार उक्त चरित्र बनाउने सामाग्रीहरू जुट्दै गयो ।
कार्यक्रम सकेर धुर्मुस नेपाल आइपुगे । उनी आएसँगै निर्माण टिमले रोकिएको चलचित्रको छायांकन भदौको अन्तिम साताबाट सुरु गर्ने तयारी गर्यो । सोही अनुरूप धुर्मुसको चरित्रको स्याम्पल टेस्ट गरियो । सबै ठीक भएपछि धुर्मुस छायांकनका लागि निर्माण टिमसँग डोल्पा पुगे । छायाँकन सम्पन्न भयो र उनी काठमाडौँ फर्किए ।
भिन्न मौसम र शरीरको तौलका कारण काठमाडौं फर्किएपछि उनको स्वास्थ्यमा फेरि समस्या देखा पर्न थाल्यो । उनलाई दिन–प्रतिदिन गाह्रो हुन थाल्यो । कोलस्ट्रोल र रगतमा बोसोको मात्रा अत्यधिक बढ्यो । उनले रगत पातलो बनाउन औषधि सेवन गर्दै र पटक–पटक मुटुको ई–सिजी गर्दै छायांकनमा सहभागी भइरहे ।
छायांकनको अन्त्यसम्म आउँदा उनको शरीरभरि फोकैफोका देखा पर्न थाल्यो । उनले पुनः डाक्टर धर्मेन्द्र कर्णकहाँ पुगेर स्किनको उपचार गराए । यसरी विभिन्न औषधोपचार गर्दै उनले चलचित्रको सुटिङलाई निरन्तरता दिइरहे ।
चलचित्र पर्दामा आएपछि सुटिङ दुख बिर्सिएको धुर्मुस बताउँछन् । अहिले उनी फेरि आफ्नो पुरानै सेपमा आइसकेका छन् ।
‘चलचित्रलाई दर्शकले दिनुभएको मायाले हामीले गरेको मिहिनेत सार्थक भयो भन्ने लाग्छ,’ उनले नेपाल प्रेससँग भने, ‘कतिपय आलोचनात्मक प्रतिक्रियालाई पनि मैले सकारात्मकरुपमा नै लिएको छु ।’